Á ferð og flugi

Jæja, hvar skal byrja. Í gærkvöldi náði rigningin okkur. Við fengum því að pakka blautu tjaldi í morgun. Sem betur fer var bara léttur úði í morgun. Við vorum svosem búin að sjá í veðurspá að það ætti að rigna. Í gær þegar við vorum að finna okkur hluti til að gera innandyra á Jótlandi datt okkur í hug að fara í Legohúsið og það var ákveðið.

Eftir að hafa komið okkur af tjaldsvæðinu keyrðum við til Kolding og fengum okkur þar að borða þar sem við vorum ekki stemmd fyrir brauði í tjaldinu í borgun. Í Kolding fórum við líka í Bilka verslun en þar fæst allt mögulegt milli himins og jarðar á lágu verði. Við keyptum þar litla handryksugu fyrir tjaldið. Veðurspáin fyrir Hirtshals hefur bara versnað. Þar á að vera vægast sagt rigning og rok á þriðjudaginn þegar við förum aftur í Norrænu. Við bjuggumst við rigningu, en nú er spáð 16 metrum á sekúndu og hátt í 30 metra á sekúndu í kviðunum. Eftir ævintýri seinasta árs langar okkur ekki aftur í vindasama útilegu. Við eigum samt bókað á tjaldsvæðinu þar. Við ákvaðum því að láta reyna á að finna gistingu innandyra. Það gekk og ég bókaði á að því er virðist gömlu baðhóteli þar sem fátt virðist hafa breyst síðan árið 1900.

Eftir mat og verslun var förinni svo heitið til Billund í Legóhúsið. Á leiðinni ákvað ég að fara á síðuna til að skoða opnunartíma og þá sá ég að það er nauðsynlegt að panta tíma í húsið og það eina sem var laust var kl. 16:30. Legohúsið er annars opið til 20:00. Við ákváðum að það væri í lagi ef við fyndum tjaldsvæði rétt hjá. Ég fór þá að finna tjaldsvæði nálægt og fann eitt í Jelling. Ég dreif mig að bóka tjaldsvæðið og ætlaði svo að kaupa miða í húsið. Hinsvegar á meðan ég var að ganga frá bókun á tjaldsvæðinu seldust síðustu miðarnir inn í Legóhúsið upp og næsta sem var laust var á morgun kl. 15:30. Það varð því ekkert Legóhús í dag. Þetta voru viss vonbrigði og þá vantaði okkur eitthvað annað spennandi að gera á svæðinu þar sem við vorum komin með gistingu í Jelling. Ég fór því aftur á netið að leita að einhverju innannandyra. Ég fann þá safn í Vejle sem virtist áhugavert án þess þó að ég kynnti mér það nokkuð. Stefnan var þá tekin á Vejle.

Menningarsafnið í Vejle reyndist vera hið allra fínasta og mikið stærra en mig hefði grunað. Safnið er staðsett í gamalli textílverksmiðju. Fyrsta sýningin er um vinnu í verksmiðjum bæjarins í byrjun 20. aldar og kaup og kjör fólks. Næst var lítil sýning um tónlist og skemmtanalíf á tímabilinu 1990-2010. Svo var stór sýning um seinni heimstyrjöldina þá sérstaklega í Vejle og í Danmörku. Þarna er líka sýning um líkfundi í mýrum. Danmörk á margt svona mýrarfólk. Í forndaga þóttu mýrar staðir fyrir veg milli lífs og dauða. Dauðu fólki var oft hent út í mýrar eða hreinlega var fólki beint fórnað í mýrarnar. Þarna eru listar yfir ýmsa þekkta líkfundi í mýrum í norður og vestur Evrópu. Þarna eru svo jarðneskar leifar mýrarkonu sem fundust heillegar í Haraldskær í Danmörku. Upp úr fannst mér standa sýning um fyrstu konunga Danmerkur, frá þeim tíma á víkingaöld þegar hægt er að tala um Danmörku sem heilt land. Þetta er að miklu leyti teiknuð sýning. Fyrst eru konungarnir kynntir fyrir manni á pappaúrklippum í raunstærð. En svo er maður leiddur í gegnum söguna með teiknimyndasögu sem er á stórum skjáum á heilum veggjum. Þetta fannst mér góð leið til að gera sögu sem gæti verið þurr saga um karla í gamla daga að rífast og þrasa. En svona er hún færð í spennandi búning þar sem er hasar og spenna. Aðalpersónurnar eru konungarnir og samtímamennirnir í byrjun 9. aldar, Haraldur Klak og Háríkur fyrsti. Haraldur var hliðhollur Frakkakeisara og tók upp kristni en Háríkur var heiðinn. Til að gera langa sögu stutta voru þeir bæði vinir og óvinir og urðu báðir konungar Danmerkur bæði samtímis og í sitthvoru lagi. Inni á milli eru svo fornmunir með ýtarlegum upplýsingum um þá. Heiðarbær (ýmsar útlenskur: Hedeby) er forn norræn bær sem nú er í Þýskalandi efir skiptingu landamæra Slésvíkur/Holstein. Á sínum tíma var Hedeby næst stærsti bær norrænna manna en stærst var Uppåkra sem þá var í Danmörku en er í dag á Skáni í Svíþjóð. Það virðist vera munstur hér. En burt frá landamærabrölti Dana. Í lok 19. aldar fannst gamall haugur í Heiðarbæ og 1900 var farið í fornleifagröft þar. Þar var gerður áhugaverður fundur. Þar reyndist vera hin flottasta gröf. Stakur maður sér, og tveir aðrir á bakvið skilrúm og svo í öðru herbergi í haugnum voru þrír hestar grafnir. Mennirnir og hestarnir voru svo grafnir undir honum fínasta stóra bát. Með staka manninum fylgdu alskonar dýrgripir sem hægt er að dagsetja. Þar á meðal hin allra flottustu sverð, gerð úr fínstu efnum og fagurskreytt. Vitað er að enginn enginn gæti hafa átt svona flott sverð og verið grafinn í svona flottri gröf með fylgdarsveinum og hestum, annar en höfðingi eða konungur. Þá er spurning sem er ósvarað, er þetta Haraldur Klak eða Háríkur fyrsti? Það eru konungarnir sem koma til greina.

Við vorum rétt komin inn í safnið og ég stóð og las um alsherjar verkfall verksmiðjustarfsmanna í Vejle þar sem fólk var nánast við það að svelta því verkfallsjóðir nýrra stéttarfélaganna voru ekki drjúgir, en út úr þessu fékk fólkið átta stunda vinnudag. En hvað um það, í miðri þessari lesningu fékk Gunnjón SMS frá Smyrilline. Óveðrið sem við ætluðum að forðast með því að gista á hóteli er það slæmt að Norræna flýtir ferðatíma sínum um ca hálfan sólarhring. Í stað þess að fara frá Hirtshals klukkan 11 um morguninn fer hún klukkan eitt um nótt, kvöldi fyrr. Farþegar þurfa því að vera mættir í allra síðasta lagi um miðnætti 4. ágúst. Verandi nýbúin að bóka okkur gistingu var það fyrsta skref að afbóka hana, sem var sem betur fer ekki of flókið. Ég hafði bókað í gegnum booking.com, móðursystir mín hefur góða reynslu af því. Ég hafði möguleikann þegar ég cancelaði í gegnum booking.com að greiða cancelation gjaldið, sem var fullt gjald gistingarinnar, eða óska eftir free cancelation sem var þó gegn skilmálum hótelsins sem ég hafði bókað á, það cancelar ekki frítt. Ég ákvað að prófa free cancelation möguleikann, sakar ekki að prófa. Það versta sem gerist er að hótelið segir nei. Ég reyndi að hugsa sem minnst um hótelið inni á safninu, það var smá erfitt til að byrja með en tókst að lokum. Að safnferð lokinni skoðaði ég tölvupóstinn aftur og sá að safnið hafði samþykkt að ég borgaði ekkert fyrir afbókunina, það var mikill léttir. Núna hinsvegar stöndum við frammi fyrir þeirri óvissu að vita ekki alveg hvenær við komum heim til Íslands. Kemur Norræna í land í Seyðisfirði seint um nótt og við þurfum aftur að fínna okkur næturstað eða mun hún slóra eitthvað á leiðinni til þess að halda upprunalegri áætlun? Það er smá annað að mæta í land útsofinn eldsnemma að morgni til eða þreyttur eftir góðan dag í skipi seint um kvöld eða að nóttu til og þurfa að finna sér gistingu.

Maður mundi halda að drama og ævintýrum dagsins væri lokið þegar á fyrirfram ákveðna tjaldsvæðið væri komið. En svo var ekki. Í lok sumars 2023 ákváðum við að vera smá hipp og kúl í tjaldheiminum og fá okkur tjald með uppblásanlegum loftsúlum, það er jú nútíminn. Hann Loftur okkar, já við nefnum tjöldin okkar, er búinn að vera góður ferðafélagi tvö sumur. Í fyrra stóð hann af sér rok og þurftu vasarnir utan um loftsúlurnar að fara á saumaverksræði eftir að saumarnir rifnuðu í vindhviðum. Í sumar eru við búin að vera í vandræðum með einn ventlanna þar sem við pumpum í loftsúlurnar. Hingað til í ferðinni hefur dugað að fitla aðeins við ventilinn og þá hrekkur hann í lag. Í dag hinsvegar gekk það engan veginn. Við, aðallega Gunnjón, ég tók bara þrjú skipti, pumpuðum í um 10 skipti en loftið fór alltaf út. Ventillinn er fastur á opinni stillingu og þó maður skrúfi á lokað er ventillinn samt opinn. Að endingu ákváðum við að prófa að pumpa meira en ráðlegt er og svo setja svo tappann fyrir. Þá væri auka loftið í millitímanum að leka út á meðan við værum að setja tappann á. Þetta gekk. Við vorum annars tilbúin til að tjalda hinu tjaldinu okkar okkar honum Stjána ef þetta tækist ekki. Stjáni er tjald með hefðbundnum súlum úr koltrefjum. Allar súlurnar í Stjána hafa oft brotnað en það er einfalt að gera við þær. Bæði tjöldin okkar eru af tegundinni Vango og eru keypt í Everest. Við erum ýtrekað að reka okkur á að útilegubúnaður virðist vera ætlaður fyrir minni notkun en við notum útilegubúnað. Ég er jafnvel farin að halda að við höfum betri þekkingu á Vango tjöldum en starfsfólkið í Everest. Einn af kostunum og göllunum við Vango tjöld er að þau eru skosk og eru hönnuð til notkunar í rigningu og roki á Skotlandi, sem gerir þau hentug á Íslandi, sem er mikill kostur. Hin hliðin er svo sú að þau eru frá Skotlandi og eftir Brexit senda margar netverslanir ekki lengur til EES og því erfitt að fá aukahluti fyrir Vango. Gunnjón er búinn að finna aukahlut sem gæti leyst vandamálið með ventilinn, flestar verslanirnar senda ekki til EES/ES eða svo er Amazon og hluturinn kostar 8 pund en sendingin á honum kostar 60 pund og Everest gerir ekki ráð fyrir því að maður þurfi hlutinn.

Tjaldsvæði dagsins er annars fínt. Hér eru númeruð stæði en maður fær samt að velja sér pláss. Við völdum smá útí kanti þar sem er skjól en það var smá vindur þegar við komum. Frá tjaldinu erum við með útsýni yfir stökkbrettið sem er við sundlaug tjaldsvæðisins. Í kvöld erum við búin að fylgjast með ótal ofurhugum stökkva af efsta brettinu og ofan í laugina. Við sjáum ekki sjálfa laugina fyrir trjám bara efsta stökkpallinn sem gnæfir það hátt yfir trén að hann er sýnilegur.

Á morgun verður svo sennilega álíka skrítinn dagur.